Een schoorsteen voegen hoort bij het onderhoud van een pannendak dat vaak wordt vergeten. De schoorsteen staat vrij in weer en wind, en krijgt regen van alle kanten. Na verloop van jaren worden de voegen zacht en poreus. Dan kan water het metselwerk in trekken.
Vaak gaat het voegen samen met nieuw lood. Het lood rond de schoorsteen zit met een rand in de voeg vast. Slechte voegen betekenen dus ook slecht vastzittend lood. Hieronder leest u wanneer het nodig is en hoe het werk gaat.
Waarom lekt een schoorsteen via de voegen?
Metselwerk bestaat uit stenen en voegen. De stenen zijn meestal hard. De voegen zijn zachter en slijten sneller door regen, vorst en wind. Een versleten voeg zuigt water op als een spons.
Dat water zakt in de schoorsteen naar beneden. Onder het dak komt het naar buiten, vaak op zolder langs het rookkanaal of op het plafond naast de schoorsteen. Het lijkt dan alsof het lood lekt, terwijl het water eigenlijk door de stenen komt.
Bij vorst gaat het nog harder. Water in de voegen bevriest en zet uit. Daardoor springen stukjes voeg en soms zelfs steen los. Elke winter wordt de schade een beetje groter. Meer over de oorzaken leest u in het artikel over een lekkende schoorsteen.
Wanneer is schoorsteen voegen nodig?
U kan veel al vanaf de grond zien, met een verrekijker. Let op deze signalen:
- voegen die zanderig zijn of korrelig afbrokkelen;
- voegen die dieper liggen dan de stenen, of helemaal open zijn;
- scheuren in de voegen of door de stenen;
- groene aanslag, mos of plantjes in de voegen;
- witte uitslag op de stenen, een teken dat er water door het metselwerk trekt;
- binnen: vochtplekken rond het rookkanaal, of vocht dat ook bij droog weer lang blijft.
Zijn er alleen hier en daar slechte voegen, dan is plaatselijk herstel soms genoeg. Zijn de meeste voegen versleten, dan wordt de hele schoorsteen opnieuw gevoegd.
Welk lood zit er rond een schoorsteen?
Het loodwerk rond een schoorsteen bestaat uit een paar delen die samen water afvoeren:
| Onderdeel | Waar | Wat het doet |
|---|---|---|
| Borstlood | Aan de onderkant, naar de dakgoot toe | Leidt water van de schoorsteen over de pannen |
| Loketten | Langs de zijkanten | Kleine stukken lood die tussen de pannen en de schoorsteen zitten |
| Muurlood of slabben | Over de loketten heen | Zit in de voeg en dekt de loketten af |
| Achterlood of goot | Aan de bovenkant, naar de nok toe | Vangt het water op dat van boven komt en leidt het om de schoorsteen heen |
Vooral het achterlood heeft het zwaar. Daar komt al het water van het dakvlak erboven tegen de schoorsteen aan. Zit daar bladafval of is het lood te laag, dan loopt het water eroverheen. Meer over het vernieuwen leest u in het artikel over het loodwerk van een schoorsteen vervangen.
Waarom voegen en lood samen vernieuwen?
Het muurlood zit met een omgezette rand in een voeg van de schoorsteen. Als die voeg slecht is, zit het lood los. Bij wind klappert het, en water loopt achter het lood langs. Het heeft weinig zin om nieuw lood in een oude, brokkelige voeg te zetten.
Andersom geldt hetzelfde. Wie de schoorsteen opnieuw laat voegen, moet het lood tijdelijk los halen. Is dat lood al oud, gescheurd of te kort, dan is dit het moment om het te vervangen. Zo is er maar één keer een ladderlift of steiger nodig.
Hoe verloopt het werk?
- Inspectie. De staat van de voegen, de stenen, het lood en de afdekking bovenop worden bekeken.
- Oude voegen uithakken. De voegen worden tot een diepte van een paar centimeter uitgeslepen of uitgehakt.
- Loodwerk verwijderen. Oud lood gaat eraf, zodat de aansluiting op de pannen zichtbaar is.
- Nieuw voegen. De schoorsteen krijgt nieuwe voegen met een mortel die past bij de stenen.
- Nieuw lood aanbrengen. Loketten, borstlood, achterlood en muurlood worden passend gemaakt voor deze schoorsteen en in de nieuwe voegen vastgezet.
- Afdekking controleren. Bovenop de schoorsteen komt een afdekplaat of kap, als die er niet is of stuk is.
Soms blijken bij het uithakken ook stenen kapot of los te zitten. Die worden dan vervangen door stenen die qua kleur en maat zo goed mogelijk passen. Staat de schoorsteen scheef of zit er een scheur dwars door het metselwerk, dan is soms opnieuw opmetselen van het bovenste deel nodig.
Voegen doet u bij droog weer zonder vorst. De mortel moet rustig kunnen uitharden. In de winter is dit werk dus niet handig.
De bovenkant van de schoorsteen
Ook de bovenkant is belangrijk. Een schoorsteen zonder goede afdekking vangt regen van boven op. Dat water loopt in het metselwerk en in het kanaal. Wordt de schoorsteen niet meer gebruikt, dan is een afdekking helemaal verstandig. Meer daarover leest u in het artikel over een schoorsteen afdekken.
Wanneer schakelt u een dakdekker in?
Ziet u slechte voegen, los lood of vochtplekken rond de schoorsteen binnen? Laat het dan nakijken. Werk aan een schoorsteen is werk op hoogte, vaak vlak bij de nok. Daar is een ladderlift, steiger of goede valbeveiliging voor nodig.
Stuur ons foto’s van de schoorsteen van dichtbij en van de plek binnen. Vaak kunnen we op basis daarvan al een prijs geven. U krijgt een vaste prijs vooraf, per onderdeel op papier, dus voegwerk en lood apart. Meerwerk, zoals nieuwe stenen, doen we alleen na uw akkoord. Meer over ons werk leest u op de pagina over daklekkage en reparatie.
Veelgestelde vragen
Hoe zie ik dat mijn schoorsteen opnieuw gevoegd moet worden?
Aan voegen die zanderig zijn, dieper liggen dan de stenen of scheuren hebben. Groene aanslag en witte uitslag op de stenen zijn ook signalen.
Kan een schoorsteen lekken terwijl het lood goed is?
Ja. Water kan door versleten voegen in het metselwerk trekken en onder het dak naar buiten komen.
Moet het lood mee als de schoorsteen gevoegd wordt?
Vaak wel. Het muurlood zit in de voegen, dus het moet toch los. Is het oud of te kort, dan is dit het moment om het te vervangen.
Wanneer kan een schoorsteen het best gevoegd worden?
Bij droog weer zonder vorst, zodat de mortel goed kan uitharden. Voorjaar en zomer zijn het meest geschikt.
