De onderkant van een pannendak heet de dakvoet. Daar komen de pannen, de folie, de panlatten en de dakgoot samen. Een dakvoetprofiel regelt hoe die onderdelen op elkaar aansluiten. Het zorgt voor lucht, voor afvoer van water en voor een dichte rand.
Wat is een dakvoetprofiel?
Een dakvoetprofiel is een lang profiel van kunststof of aluminium dat langs de dakvoet wordt gemonteerd. Er bestaan veel uitvoeringen. De meeste combineren drie functies:
- Ventilatie. Openingen waar buitenlucht onder de pannen kan stromen.
- Vogelwering. Een kam of rooster dat vogels, muizen en insecten tegenhoudt.
- Waterafvoer. Een strook waarop de onderdakfolie eindigt, zodat water van de folie in de goot loopt.
Soms zijn die functies verdeeld over losse onderdelen: een ventilatieprofiel, een vogelkam en een folie-aansluitstrook. Het effect is hetzelfde.
Hoe werkt ventilatie onder de pannen?
Onder een pannendak hoort een luchtspouw. Die ruimte zit tussen de pannen en de folie of het dakbeschot. Lucht komt binnen bij de dakvoet, stroomt omhoog langs de tengels en verlaat het dak bij de nok.
Die stroming voert vocht af. Denk aan regen die tussen de pannen door waait, condens aan de onderkant van de pannen of smeltwater van stuifsneeuw. Zonder luchtstroom blijft dat vocht hangen. Dan worden panlatten nat en kan het hout op den duur gaan rotten.
Belangrijk: lucht moet onderaan binnen kunnen en bovenaan weg. Een open dakvoet zonder afvoer bij de nok werkt niet goed, en andersom ook niet. Soms zijn daarom extra ventilatiepannen nodig. Wanneer dat zo is, leest u in ons artikel over hoeveel ventilatiepannen een dak nodig heeft.
Waar eindigt de folie?
Bij een dak met onderdakfolie loopt het water dat op de folie komt naar beneden. Onderaan moet het ergens heen. Dat is de goot. De folie hoort dus over de dakvoet heen tot in de goot of op een strook die in de goot uitkomt.
Gaat dat mis, dan ziet u de volgende problemen:
- De folie eindigt achter de goot, zodat water langs de gevel of in de muur loopt.
- De folie hangt door tussen twee tengels en vormt een zakje waar water in blijft staan.
- De folie is door zon en wind aan de onderkant vergaan, omdat hij onbeschermd uit het dak stak.
Een dakvoetprofiel met folie-aansluiting beschermt de folie tegen zonlicht en laat hem strak eindigen. Dat is een van de redenen waarom het bij een renovatie vrijwel altijd wordt meegenomen.
De eerste rij pannen
De onderste pannen liggen bij een gewone latting te plat. Ze hebben geen pan onder zich die ze optilt, zoals alle andere pannen. Daarom zit onderaan een verhoogde dakvoetlat of een profiel dat de eerste rij op de juiste hoek legt.
Klopt die hoek niet, dan sluit de eerste rij niet goed aan op de tweede. Water kan dan achter de sluiting lopen. Ook de wind heeft meer grip op pannen die niet goed liggen.
De rol van vogelwering
Onder de eerste rij pannen blijven de golven open. Die worden afgesloten met een vogelkam of borstel die lucht doorlaat. Meer over de soorten en de regels rond beschermde vogels leest u in ons artikel over vogelschroot onder de dakpannen.
Welke problemen ontstaan bij de dakvoet?
| Wat u ziet | Mogelijke oorzaak |
|---|---|
| Vocht op de muur onder de goot | Folie eindigt achter de goot in plaats van erin |
| Nat hout of vochtplekken op zolder langs de onderkant | Geen ventilatie bij de dakvoet, of een verstopte goot |
| Vogels die onder de pannen vliegen | Geen of beschadigde vogelwering |
| Onderste pannen liggen scheef of klapperen | Geen verhoogde dakvoetlat of rotte panlat |
| Rafelige folie die onder de pannen uitsteekt | Folie niet beschermd door een profiel, vergaan door zonlicht |
Ziet u vocht aan de onderkant van het dak, dan kan de dakvoet de bron zijn. Het kan ook de goot zijn. In ons artikel over lekkage bij de dakvoet leest u hoe u de oorzaak vindt.
Past elk dakvoetprofiel op elk dak?
Nee. Er zijn profielen voor verschillende pantypes, voor daken met en zonder folie, en voor goten van zink of kunststof. De vogelkam moet passen bij de golf van de pan. Een kam voor een diep golvende pan laat bij een vlakke pan kieren open, en andersom.
Ook de hoogte telt. Bij een zware betonpan kan een andere dakvoetlat nodig zijn dan bij een lichte keramische pan. Bij een renovatie stemmen we het profiel af op de pan die er komt te liggen.
Kunt u een dakvoetprofiel achteraf plaatsen?
Ja, maar het werk hangt af van wat er al zit. Bij een dak zonder folie is een ventilatieprofiel met vogelwering vaak eenvoudig in te bouwen. De onderste pannen gaan eraf, het profiel gaat op de dakvoetlat en de pannen gaan terug.
Bij een dak met oude folie die achter de goot eindigt, is meer werk nodig. Dan wordt de folie onderaan verlengd met een aansluitstrook of een nieuw stuk folie tot in de goot. Soms is het slim om dat te combineren met het vervangen van de goot of de boeidelen.
Wanneer schakelt u een dakdekker in?
Werk aan de dakvoet gebeurt langs de goot, op hoogte. Er komt steigerwerk of een hoogwerker bij kijken. Twijfelt u of uw dakvoet goed is afgewerkt, laat het dan nakijken voordat er vochtschade ontstaat.
We werken vanuit Hippolytushoef voor Noord-Holland en vanuit Norg voor Groningen en Drenthe. Met foto’s van de onderkant van uw dak kunnen we vaak al zeggen wat er nodig is. U krijgt een vaste prijs vooraf, per onderdeel op papier. Meer over ons werk leest u op de pagina over pannendaken.
Veelgestelde vragen
Wat doet een dakvoetprofiel?
Het laat lucht onder de pannen binnen, houdt vogels en ongedierte buiten en laat water van de onderdakfolie netjes in de goot uitkomen.
Waarom moet de folie tot in de goot lopen?
Water dat op de folie komt, stroomt naar beneden. Eindigt de folie achter de goot, dan loopt dat water langs de gevel of in de muur.
Is ventilatie aan de dakvoet genoeg?
Nee, lucht moet ook bij de nok weg kunnen. Alleen dan ontstaat een luchtstroom die vocht onder de pannen afvoert.
Kan een dakvoetprofiel achteraf worden geplaatst?
Ja. De onderste pannen gaan eraf, het profiel komt op de dakvoetlat en de pannen gaan terug. Bij oude folie is soms een extra aansluitstrook nodig.
